Je kan meer uit je leven halen als je weet welk archetype je bent

“Vertel eens iets over jezelf”. Het is een zinnetje dat vaste prik is bij sollicitatiegesprekken. Interviewers weten uiteraard graag welk vlees ze in de kuip hebben. En daarom is het belangrijk dat je jezelf kent. Maar ook in tal van andere situaties in het professionele en persoonlijke leven is een sterke zelfkennis een enorme troef. Initium spaientiae, scire se omnia. De Latijnse versie van wat Socrates en Plato al zeiden – Zelfkennis is het begin wan alle wijsheid – heeft nog niets aan actualiteitswaarde ingeboet. Niets lijkt eenvoudiger dan jezelf goed kennen, maar toch worstelen veel mensen daarmee. In mijn coachingssessies hecht ik groot belang aan zelfkennis en ik val daarvoor ook wel eens terug op de “archetypes” van psycholoog Carl Jung.

Jung bestudeerde in de jaren twintig van de vorige eeuw sprookjes, mythen en volksvertellingen uit de hele wereld en concludeerde dat er eigenlijk niet zo heel veel verschil bestaat in de casting van deze verhalen, die allemaal een held en een schurk hebben en die de held ook nog andere mensen –medestanders en tegenstanders – laat tegenkomen, waarna hij uiteindelijk zijn doel bereikt. In al die verhalen ontdekte Carl Jung twaalf archetypes. Als jij andere mensen in gesprek gaat over de twaalf archetypes, en de kracht hebt om je bloot te geven en uit te leggen in welk archetype je jezelf het meest herkent, dan scoor je gegarandeerd punten. We helpen je alvast even op weg, al willen we er wel eerst nog op wijzen dat het heel uitzonderlijk is dat je maar bij één archetype zou horen. Bijna iedereen heeft kenmerken in zich van verschillende archetypes.

Wereldverbeteraar. Voor de wereldverbeteraar draait alles om geluk, vrijheid en het juiste doen voor je omgeving. Welke persoonlijkheden horen thuis in deze categorie? Denk onder meer aan de Dalai Lama en Nelson Mandela.

Jan Modaal. Dit is de man of vrouw die gewoon doen al gek genoeg vindt en die vooral niet uit de band wil springen. Een trouwe soldaat zeg maar. In politieke termen zou je wellicht aan Wouter Beke kunnen denken.

Ontdekkingsreiziger. Ben je van het type van de ontdekkingsreiziger, dan zie je alles als een avontuur. Je bent niet bang voor nieuwe dingen. Integendeel, je smult van uitdagingen en van het bewandelen van onbetreden paden. Richard Branson is het typevoorbeeld van dit archetype.

Denker. Voor de denker gaat alles om analyse, intelligentie en de waarheid. Je hebt, als je tot deze categorie behoort, een broertje dood aan onwetendheid en gistheorieën, maar wil alles zoveel mogelijk wetenschappelijk kunnen staven. Lieven Scheire is iemand die in deze categorie thuishoort, al combineert die zijn wetenschappelijke ingesteldheid ook met kenmerken die typisch zijn voor andere archetypes.

Held. De held is koppig en onversaagd, gaat geen uitdaging uit de weg en is altijd moedig en bereid om te vechten. Als anderen de held arrogant noemen, dan neemt hij of zij dat erbij. Zolang niemand hem maar een lafaard noemt. In het circuit van bekende Vlamingen komen we voor dit archetype uit bij iemand als Tom Waes.

Rebel. De rebel is de man of vrouw die geen schrik heeft om tegendraads te zijn, die politiek correct zijn aan zijn laars lapt, en die altijd en overal ongezouten zijn mening zegt. Denk aan de Jan Mulders van deze wereld die “fuck the system” roepen.

Tovenaar. De tovenaar zet dingen in beweging en zorgt er op die manier voor dat dromen werkelijkheid worden. Niets is onmogelijk. In het voetbal werd wijlen Raymond Goethals “den tuuveneir” genoemd, maar als we toch in dat wereldje blijven, kunnen we beter José Mourinho in deze categorie onderbrengen, de man die in het voetbal begon als tok bij Barcelona en zich toverend een weg naar de absolute top baande.

Vriend. Het archetype van de vriend is iemand die echt niet alleen kan zijn, die met iedereen een babbeltje kan slaan en die netwerkt bij het leven. Denk aan Marc Coucke die een miljardendael afsluit op hoog niveau en daarna gewoon op de trom staat te slaan bij de supporters van zijn KV Oostende.

Joker. Voor de joker is plezier hebben het allerbelangrijkste. In elke situatie is humor de uitkomst. Het type van Harry Buts uit de televisiereeks Tom en Harry.

Zorgdrager. Is dit het archetype dat het meest op jou van toepassing is, dan ben je iemand die altijd vrijgevig klaar staat om te helpen en bij wie elke vorm van egoïsme net nog geen walging veroorzaakt. De moeder die naast haar eigen kroost van vier ook nog plaats ziet voor een adoptiekindje, zeg maar. Of Vincent Kompany die echt iets wil doen aan de opvang van probleemjongeren.

Bedenker. De creatieve visionair springt eruit. Middelmatigheid is aan hem of haar niet besteed. Het komt erop aan artistiek zijn of haar dingen te doen en zijn hoofd altijd boven het maaiveld te verheffen. Jan Fabre is een mooi voorbeeld. .

Heerser. Voor de heerser draait alles om macht. Hij is verslaafd aan structuur en controle en dat spreekt op een bepaalde manier altijd weer mensen aan. In dit archetype komen mensen als Silvio Berlusconi en Nicolas Sarkozy in beeld.

Uiteraard houdt het behoren tot één van de categorieën van archetypes geen enkel waardeoordeel in. Ze hebben allemaal hun sterktes en zwaktes, maar als je zelf weet bij welk type je het meest aanleunt, worden heel wat zaken in je leven beslist een stuk gemakkelijker.

Heb je zin om in een coachingssessie met archetypes aan de slag te gaan, geef dan gerust een seintje. Ik ben klaar om met jou dit boeiende parcours te verkennen.

Share This